Paketa e Maleve: pronë shtetërore me 1 euro dhe 10 vite pa taksa, si funksionon dhe ku janë rreziqet

Në shtator 2026, kryeministri Edi Rama e promovoi dy herë brenda një jave "Paketën e Maleve": më 20 shtator në podkastin "Flasim", si mënyrën më të shpejtë për të zgjeruar një agroturizëm, dhe më 26 shtator para diasporës në Staten Island të Nju Jorkut, si një mundësi për të investuar në tokën e të parëve. Në të njëjtin muaj, Balkan Insight raportoi se ambientalistët e shohin ligjin si rrezik që malet të pësojnë fatin e bregdetit. Nëse keni një shtëpi të vjetër në Theth, Dukagjin, Kukës apo Dropull, ose po mendoni të bëheni partner me një familje atje, ky është udhëzuesi ynë i thjeshtë për atë që ofron ligji, ku po zbatohet dhe çfarë duhet të kontrolloni.

Foto kryesore: Shpëtim Ujkani / Unsplash

Çfarë është Paketa e Maleve

"Paketa e Maleve" është ligji nr. 20/2025, i miratuar në Kuvend më 13 mars 2025 dhe në fuqi që nga 3 maji 2025 (Shqiptarja; faqja zyrtare paketaemaleve.gov.al). Qëllimi i tij është të tërheqë investime në zonat malore, ku pronësia shpesh nuk është e regjistruar dhe ku tokat janë ndarë prej brezash me marrëveshje zakonore, jo me dokumente.

Çmimi simbolik i kalimit të pronës shtetërore për projektet e miratuara

1 €

Kohëzgjatja e lehtësive fiskale

10 vite

Numri i aplikuesve të parë që përfitojnë lehtësitë

500

Posedimi i kërkuar i pronës, sipas raportimeve për ligjin

10+ vite

Sipas faqes zyrtare, ligji lejon kalimin e pronës shtetërore me çmimin simbolik 1 euro për ata që kanë një plan zhvillimi dhe marrin lejet e nevojshme, ndërsa 500 aplikuesit e parë përfitojnë për 10 vite përjashtim nga TVSH-ja, tatimi mbi të ardhurat dhe taksa e infrastrukturës. Raportimet e kohës në media (Shqiptarja, Panorama) përmendin edhe taksën e pronës dhe tatimin mbi fitimin; për listën e saktë të lehtësive, referojuni tekstit të ligjit.

Kush mund të aplikojë: sipas Shqiptarjës, qytetarë ose biznese që posedojnë prej të paktën 10 vitesh një pronë shtetërore në zonë malore, si dhe investitorë që bëhen partnerë me këta poseduesit. Sipas Panoramës, që përshkroi ligjin në 2025, prona kalon me kontratë shitblerjeje për 1 euro me kusht që projekti të zbatohet brenda 3 vitesh, zbatimi duhet të nisë brenda një viti dhe prona nuk mund të shitet për të paktën 10 vite. Nëse kushtet nuk respektohen, kontrata zgjidhet dhe prona kthehet në fondin publik.

Në Nju Jork, Rama shpjegoi edhe procedurën: bashkia e shpall kërkesën publikisht për një muaj që të dalin pretendime të tjera, dhe nëse nuk ka kundërshtime, pronari mund të rikonstruktojë shtëpinë, të ndërtojë një agroturizëm ose të hapë një fermë. Sipas tij, asnjë investitor tjetër nuk mund t'i marrë këto prona pa qenë partner i familjes dhe pa pëlqimin e saj (Tirana Diplomat, 26 shtator 2026).

Ku po zbatohet: zonat prioritare

Paketa zbatohet në "zona prioritare për zhvillimin e ekonomisë malore", të cilat i miraton Këshilli i Ministrave me propozim të bashkive. Deri tani, lajmet për vendimet e qeverisë tregojnë këto zona:

Tabela nuk është e plotë: ajo përfshin vetëm vendimet që gjetëm të raportuara në media. Interesi më i madh është regjistruar në veri. Në janar 2026, Bashkia e Shkodrës kishte 670 aplikime, kryesisht për Dukagjinin dhe Thethin, dhe Vau i Dejës mbi 200 (Top Channel, 25 janar 2026). Në Selenicë u raportuan mbi 150 aplikime (Shqiptarja, 24 prill 2026).

Foto: Abstracts photo / Pexels

Pse ka kritika

Balkan Insight shkruan se ambientalistët e shohin ligjin si kërcënim për mjedisin dhe se Besjana Guri, drejtuese e grupit mjedisor Lumi, po mbledh firma për ta rrëzuar, me protesta para Kryeministrisë (Balkan Insight, 9 shtator 2026). Shqetësimi është që lehtësitë dhe procedurat e përshpejtuara të sjellin në male të njëjtin ndërtim të pakontrolluar që pa bregdeti. Theth ka qenë tashmë zona me më shumë prishje ndërtimesh pa leje në 2025: 130 objekte, sipas bilancit të IKMT-së (Bulevard, 27 mars 2026).

Kur u miratua në 2025, ligji u votua vetëm nga mazhoranca, një muaj para zgjedhjeve, dhe opozita e cilësoi klientelist (Shqiptarja; Panorama).

Foto: Sabina Kallari / Pexels

Çfarë do të thotë kjo për ju

Për familjet me shtëpi të vjetra në male. Paketa mund të jetë rruga për të regjistruar një pronë që ka qenë e juaja për breza, por pa letra. Kujdes: prona kalon me kushte. Nëse nuk e zbatoni projektin në afat, mund ta humbni, dhe nuk mund ta shisni për vite me radhë.

Për investitorët dhe diasporën. Rruga është partneriteti me familjen poseduese, jo blerja e lirë e tokës. Një marrëveshje partneriteti duhet të jetë e shkruar, e noterizuar dhe të përcaktojë kush merr pronën, kush financon dhe çfarë ndodh nëse projekti dështon.

Për blerësit në Theth, Valbonë ose Dukagjin. Mos blini një pronë të fituar përmes Paketës pa kontrolluar nëse ndalimi i shitjes është ende në fuqi. Një kontratë që e shkel atë mund të mos ketë vlerë.

Nëse po kërkoni prona në zona malore ose rurale, shihni tokat në shitje dhe, për blerjet nga jashtë, udhëzuesin tonë për blerësit jashtë vendit.

Burimet

• Paketa e Maleve: faqja zyrtare
• Shqiptarja: "Paketa e maleve" botohet në Fletoren Zyrtare, 2025
• Panorama: Paketa e maleve, pronësia transferohet me kontratë shitblerjeje për 1 euro, 2025
• Tirana Diplomat: Rama, Paketa e Maleve moment i artë për turizmin, 26 shtator 2026
• Lexo: Rama, "Paketa e Maleve" mënyra më e mirë për zgjerimin e agroturizmeve, 20 shtator 2026
• Balkan Insight: Under New Law, Albania's Mountains Risk Same Fate as Coast, Critics Say, 9 shtator 2026
• Shqiptarja: Zonat prioritare në Kamëz, Kurbin, Selenicë dhe Dropull, 24 prill 2026
• Shqiptarja: Zonat prioritare në Krujë, Maliq dhe Vorë, 6 shkurt 2026
• Shqiptarja: Zonat prioritare në Kukës, 12 nëntor 2025
• Top Channel: 670 aplikime për Dukagjinin dhe Thethin, 200 në Vau i Dejës, 25 janar 2026
• Bulevard: Bilanci i IKMT për 2025, 27 mars 2026